โรคลมชัก

โรคลมชัก เป็นชื่อรวมๆของภาวะที่เกิดจากการทำงานของเซลล์สมอง ไม่ไปด้วยกัน โดยปกติเซลล์สมองจะส่งสัญญาณเป็นคลื่นไฟฟ้าขนาดน้อยๆ เพื่อติดต่อระหว่างเซลล์สมองด้วยกัน เพื่อการทำงานที่ประสานสอดคล้องกัน แต่ในกรณีที่มีอาการลมชัก เซลล์สมองกลุ่มหนึ่งจะส่งคลื่นไฟฟ้าออกมามาก เกินกว่าปกติ จนทำให้เกิดการเกร็งชักกระตุกของกล้ามเนื้อที่ควบคุมโดยเซลล์ สมองที่สั่งคลื่นไฟฟ้าออกมาผิดปกตินั้นๆ ซึ่งสาเหตุที่แท้จริงยังไม่ทราบแน่ชัด ผู้ป่วยจะมีอาการแสดงที่ผิดปกติเกิดขึ้นเพียงชั่วขณะ อาการดังกล่าวมักจะมีแนว โน้มที่จะเกิดขึ้นซ้ำ โดยไม่มีสิ่งกระตุ้นมาทำให้เกิดอาการ

อาการชักมีกี่ชนิด

อาการชักอาจสามารถแบ่งออกได้โดยง่ายๆ เป็น 2 ชนิดใหญ่ๆ คือ

กลุ่มแรก คือ กลุ่มที่มีอาการชักจากการทำงานที่ผิดปกติของสมอง เฉพาะส่วน หรือเฉพาะตำแหน่ง ซึ่งอาการแสดงออกจะมีได้หลายรูปแบบขึ้นอยู่ กับสมองที่ทำงานผิดปกตินั้นมีหน้าที่ควบคุมอะไร อาทิเช่น ถ้าสมองส่วนที่มีการ ทำงานผิดปกติเฉพาะส่วนนั้น เกิดขึ้นบริเวณสมองส่วนที่ควบคุมกล้ามเนื้อแขน และใบหน้า อาการแสดงของอาการชักชนิดนี้จะเป็นเพียงการกระตุกเกร็งของ กล้ามเนื้อแขน หรือใบหน้า เป็นต้น

กลุ่มที่สอง คือ อาการชักชนิดที่เมื่อเริ่มชักสมองทำงานผิดปกติทั่วทั้ง สมอง สามารถแสดงออกได้ทั้งอาการชักเกร็งกระตุก หรืออาการแสดงที่ไม่ใช่ เป็นอาการชักเกร็งกระตุกก็ได้ อาจจะมีได้หลายรูปแบบ อาทิเช่น ตาเหม่อลอย ไม่รู้สึกตัว ผงกศีรษะหรือสัปหงก สะดุ้งผวา หรือกระทำสิ่งใดสิ่งหนึ่งซ้ำๆ โดย ไม่ได้ตั้งใจและไม่รู้สึกตัว อาการชักชนิดที่ไม่ได้แสดงออกในรูปของอาการชัก เกร็งกระตุกของกล้ามเนื้อร่างกาย มักจะเป็นอาการที่แอบแฝงและไม่เป็นที่ สังเกตของคนทั่วไป และมักจะนำมาพบแพทย์ช้า หรือวินิจฉัยได้โดยยาก

อาการชักสามารถทำลายเนื้อสมองผู้ป่วยได้หรือไม่

โดยทั่วไปแล้ว อาการชักทั่วๆไปไม่ได้ทำอันตรายแก่เนื้อสมอง เนื้อ สมองส่วนใหญ่จะไม่ตายโดยง่ายในช่วงเวลาสั้นๆที่เกิดอาการชัก แต่อย่างไร ก็ตาม อาการชักที่เกิดขึ้นติดต่อกันเป็นระยะเวลายาวนาน หรือที่เราเรียกว่า อาการชักชนิดต่อเนื่องหรืออาการชักที่เกิดขึ้นนานเกินกว่า 20-30 นาที อาจจะ ทำให้เกิดเซลล์สมองบางส่วนหรือบางเซลล์ถูกทำลายไปได้

อะไรเป็นสิ่งกระตุ้นทำให้เกิดอาการชัก

ผู้ป่วยทั่วไปหากมีภาวะอ่อนล้า อดนอน อดอาหารหรือขาดยากันชัก อาจจะทำให้เกิดอาการชักเกิดขึ้นโดยง่าย นอกจากนั้นยาหรือเครื่องดื่มบางอย่าง อาทิเช่น แอลกอฮอล์ ยากระตุ้นบางชนิด เช่น ยาเสพติดที่มีฤทธิ์กระตุ้นระบบ ประสาทอาจมีผลทำให้เกิดอาการชักได้โดยง่าย นอกจากนั้นแล้ว ภาวะน้ำตาล ในเลือดต่ำจากการอดอาหารก็มีส่วนทำให้เกิดอาการชักได้ ในผู้ป่วยบางรายการ ได้รับแสงไฟกระพริบ เช่น ไฟจากสปอตไลท์ หรือไฟกระพริบก็อาจจะกระตุ้นให้ เกิดอาการชักได้เช่นกัน

อะไรคือโรคลมชัก

โรคลมชักไม่ใช่โรคใดโรคหนึ่ง แต่เป็นกลุ่มอาการหรือโรคทางสมอง ใดๆก็ตามที่ทำให้สมองมีอาการชัก และอาการชักนั้นเกิดขึ้นเองโดยที่ไม่มีสิ่งเร้า ใดๆมากกระตุ้น ทำให้เกิดอาการมากกว่า 2 ครั้งขึ้นไปในชีวิต แสดงอาการผิด ปกติออกมา และเกิดขึ้นเพียงชั่วขณะ โรคลมชักเกิดได้หลายสาเหตุ

อะไรเป็นสาเหตุทำให้คนป่วยเป็นโรคลมชัก

ประมาณเกินกว่าครึ่งหนึ่งเล็กน้อยของผู้ป่วยที่เป็นโรคลมชัก เราไม่ สามารถหาสาเหตุที่ทำให้เกิดอาการชัก ในส่วนที่หาสาเหตุได้นั้นอาจเนื่องมาจาก

• อุบัติเหตุทางศีรษะ

• ภาวะขาดออกซิเจนของสมอง

• ผู้ป่วยที่เคยมีประวัติสมองขาดเลือดไปเลี้ยง

• ภาวะเนื้องอกในสมอง

• ได้รับสารพิษ เช่น สารตะกั่ว

• ภาวะสมองพิการผิดรูปของเนื้อสมอง

• โรคติดเชื้อทางระบบประสาทส่วนกลาง อาทิเช่น เยื่อหุ้มสมองอักเสบ จากเชื้อแบคทีเรีย เยื่อหุ้มสมองอักเสบจากเชื้อวัณโรค หรือไข้ไวรัสสมอง อักเสบ เป็นต้น

โรคลมชักพบบ่อยเพียงใด

โรคลมชักพบได้ประมาณ 1% ของประชากรทั่วไปในประเทศไทย ซึ่งมีประชากรประมาณ 60 ล้านคน จะมีผู้ป่วยที่ป่วยเป็นโรคลมชักประมาณ 6 แสนคนทั่วประเทศ

โรคลมชักพบได้ในช่วงอายุใดบ้าง

โรคลมชักพบได้ทุกอายุตั้งแต่แรกเกิดจนถึงวัยชรา หากจะพิจารณาดู เฉพาะจำนวนผู้ป่วยที่ได้รับการวินิจฉัยว่าเป็น โรคลมชักในแต่ละปีประมาณได้ว่า 70% ของผู้ป่วยใหม่ทั้งหมดอยู่ในช่วงอายุต่ำกว่า 20 ปี หรืออยู่ในช่วงวัยเด็กจน ถึงวัยรุ่น

โรคลมชักสามารถป้องกันได้หรือไม่

ได้กล่าวมาแล้วข้างต้นโรคลมชักแบ่งได้เป็น 2 กลุ่ม กลุ่มที่มีสาเหตุ และกลุ่มที่ไม่มีสาเหตุ

• โรคลมชักในกลุ่มที่มีสาเหตุ สามารถป้องกันได้โดยพยายามหลีกเลี่ยง สาเหตุที่ทำให้เกิดโรคลมชักนั้น อาทิเช่น พยายามป้องกันไม่ให้เกิด อุบัติเหตุที่ศีรษะ หากมีอาการที่สงสัยว่าเป็นโรคติดเชื้อทางระบบประสาท ส่วนกลาง ให้รีบไปพบแพทย์ และหลีกเลี่ยงการได้รับสารพิษ อาทิเช่น สารพิษจำพวกตะกั่ว เป็นต้น จะเห็นได้ว่าการป้องกันโรคลมชักกระทำได้ โดยพยายามหลีกเลี่ยงสาเหตุต่าง ๆ ที่ก่อให้เกิดโรคลมชัก

• กลุ่มที่ไม่ทราบสาเหตุ โดยทั่วไปแล้วเราไม่สามารถป้องกันได้

โรคลมชักเป็นโรคติดต่อหรือไม่

โรคลมชักไม่สามารถติดต่อจากบุคคลหนึ่งไปยังอีกบุคคลหนึ่งได้ โรคลมชักเป็นโรคเฉพาะบุคคลที่เกิดความผิดปกติของแต่ละบุคคล

โรคลมชักเป็นภาวะหรือโรคทางพันธุกรรมหรือไม่

โรคลมชักส่วนหนึ่งมีสาเหตุมาจากพันธุกรรม แต่พันธุกรรมไม่ได้เป็น เพียงสาเหตุเดียวเท่านั้นที่ทำให้เกิดโรคลมชัก มีผู้ป่วยอีกมากซึ่งไม่มีสาเหตุของ โรคลมชักจากพันธุกรรม

โรคลมชักหรือโรคลมบ้าหมูเป็นโรคทางจิตใจใช่หรือไม่

โรคลมชักหรือโรคลมบ้าหมู ไม่ใช่โรคที่เกิดจากทางสภาวะจิตใจที่ผิด ปกติไม่เกี่ยวข้องใดๆกับโรคจิต

ที่มา: edigest@bangkokhospital.com

www.No-Poor.com